Manuale di Geopolitica
Impariamo la Geopolitica, ovvero l’arte di capire il mondo che cambia

da | 3 Gen 2026 | Geopolitica | 0 commenti

Riferimenti

Riferimenti

  1. https://researchguides.dartmouth.edu/human_geography/geopolitics
  2. https://tnsr.org/2023/09/ripensare-la-geopolitica-la-geografia-come-aiuto-alla-statecraft/
  3. https://ndupress.ndu.edu/Media/News/Article/577516/the-revenge-of-geography/
  4. https://monthlyreview.org/articles/the-new-geopolitics-of-empire/
  5. Italiano: https://oxfordre.com/internationalstudies/display/10.1093/acrefore/9780190846626.001.0001/acrefore-9780190846626-e-823
  6. https://press.armywarcollege.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1974&context=parameters
  7. https://docs.lib.purdue.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1179&context=lib_fsdocs
  8. https://centrodeeconomiapolitica.org/repojs/index.php/journal/article/download/123/111/216
  9. https://geopoliticalfutures.com/learn-with-gpf/what-are-the-fundamentals-of-geopolitics/
  10. https://www.e-ir.info/2024/07/07/everyone-is-talking-about-it-but-what-is-geopolitics/
  11. https://www.researchgate.net/publication/346654981_Geopolitica_delle_Risorse_Naturali
  12. https://pollution.sustainability-directory.com/term/geopolitics-of-resources/
  13. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0301420723010103
  14. https://warontherocks.com/2020/04/toward-a-new-theory-of-power-projection/
  15. https://bootcampmilitaryfitnessinstitute.com/2021/07/29/what-is-power-projection/
  16. https://minervawisdom.com/2022/01/15/la-geopolitica-della-storia-di-tucidide-della-guerra-del-peloponneso/
  17. https://engelsbergideas.com/essays/duality-determinism-and-demography-the-greeks-on-geopolitics/
  18. https://engelsbergideas.com/essays/roman-geopolitics-an-exercise-in-myth-making/
  19. https://www.exploros.com/summary/How-Did-Geography-Help-Rome-Rise-to-Power
  20. https://billrosethorn.wordpress.com/2016/09/01/the-art-of-war-and-geopolitics/
  21. https://www.thegeostrata.com/post/mandala-theory-and-south-asia
  22. https://www.sciencedirect.com/topics/social-sciences/geographical-determinism
  23. https://digitalcommons.pepperdine.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1184&context=faculty_pubs
  24. https://dokumen.pub/teorie-della-geopolitica.html
  25. https://discovery.ucl.ac.uk/10103747/1/Boettcher_10103747_thesis.pdf
  26. https://www.ijcrt.org/papers/IJCRT2212677.pdf
  27. https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/13562570902780944
  28. https://www.geopolitika.ru/en/article/friedrich-ratzel-state-physical-organism
  29. https://gh.copernicus.org/articles/78/41/2023/
  30. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0016718523000787
  31. https://mrelrodsaphg.files.wordpress.com/2015/11/geo-political-theories.pdf
  32. https://ndisc.nd.edu/assets/422105/mackinder_1904_heartland_article_17_pages.pdf
  33. https://www.silkroadstudies.org/resources/pdf/Monographs/1006Rethinking-4.pdf
  34. https://iges.ba/en/geopolitics/mackinder-who-rules-eastern-europe-rules-the-world/
  35. http://www.creighton.edu/fileadmin/user/CCAS/departments/PoliticalScience/MVJ/docs/The_Pivot_-_Alcenat_and_Scott.pdf
  36. https://history.state.gov/milestones/1866-1898/mahan
  37. https://www.cambridge.org/core/books/influence-of-sea-power-upon-history-16601783/C3F2700EA234A6BB03CE08BFB53F86E5
  38. https://www.usni.org/magazines/proceedings/1955/september/principles-sea-power
  39. https://apps.dtic.mil/sti/tr/pdf/ADA526258.pdf
  40. https://www.questjournals.org/jrhss/papers/vol4-issue3/L04039091.pdf
  41. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/2391558
  42. https://classicsofstrategy.com/2022/02/09/alfred-thayer-mahan-the-influence-of-sea-power-upon-history-as-strategy-grand-strategy-and-polemic/
  43. https://www.albert.io/blog/organic-theory-ap-human-geography-crash-course/
  44. https://lotusarise.com/organic-state-theory-friedrich-ratzel-upsc/
  45. https://www.usafa.edu/app/uploads/Harmon53.pdf
  46. https://www.jstor.org/stable/1429483
  47. https://ora.ox.ac.uk/objects/uuid:ce7e7d1f-ac14-4b63-a3ea-f23a606d60ae/files/rx633f1120
  48. https://press.armywarcollege.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1896&context=parameters
  49. http://smu-facweb.smu.ca/~wmills/course520/geopolitics.html
  50. https://www.academia.edu/49941269/EVA_Fabrizio_Reclus_versus_Ratzel_from_State_Geopolitics_to_Human_Geopolitics
  51. https://muse.jhu.edu/article/966296
  52. https://classicsofstrategy.com/2008/04/01/americas-strategy-in-world-politics/
  53. https://americangeopoliticalsociety.com/rimland
  54. https://fiveable.me/political-geography/unit-1/rimland-theory/study-guide/04x5dBlw0gOagASf
  55. https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/07075332.2019.1655469
  56. https://www.foreignaffairs.com/reviews/capsule-review/1942-07-01/americas-strategy-world-politics
  57. https://claremontreviewofbooks.com/digital/defending-the-rimland/
  58. https://academic.oup.com/book/59461/chapter/500872323
  59. https://www.realclearhistory.com/articles/2020/03/26/mackinder_and_the_geopolitics_of_the_first_world_war_487539.html
  60. http://oaktrust.library.tamu.edu/bitstream/1969.1/ETD-TAMU-1792/1/BACHMANN-THESIS.pdf
  61. https://digital-commons.usnwc.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1009&context=nwc-review
  62. https://www.historyonthenet.com/axis-powers-and-their-motivations-to-go-to-war
  63. https://oxfordandempire.web.ox.ac.uk/article/geography-and-empire-sir-halford-mackinder
  64. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0030438715000472
  65. https://www.newstatesman.com/culture/2019/01/halford-mackinder-father-geopolitics
  66. https://kirkcenter.org/essays/mackinder-geography-and-history/
  67. https://www.e-ir.info/2021/03/21/geopolitica-e-l-impero-britannico-halford-mackinders-imperialismo-liberale/
  68. https://www.sciencedirect.com/topics/social-sciences/lebensraum
  69. http://rrgp.uoradea.ro/art/2011-2/13-RRGP-235-Costachie.pdf
  70. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/0260982787900036
  71. https://answersresearchjournal.org/charles-darwin/karl-haushofer-influence-wwii-holocaust/
  72. https://www.reddit.com/r/geopolitics/comments/2ph42m/debate_who_is_the_greatest_geopolitical_thinker/
  73. https://www.quora.com/Chi-sono-i-migliori-strateghi-geopolitici-negli-Stati-Uniti
  74. https://kissinger.sais.jhu.edu/about/legacy/
  75. https://jlp.ibupress.com/uploads/2025/05/ibu_journal_jlp_6-1_6.pdf
  76. https://www.vision-gt.eu/wp-content/uploads/2019/09/AD_12_2019.pdf
  77. https://link.springer.com/content/pdf/10.1057/palgrave.jird.1800065.pdf
  78. https://www.researchgate.net/publication/263323588_John_J_Mearsheimer_Un_realista_offensivo_tra_geopolitica_e_potere
  79. https://www.siue.edu/GEOGRAPHY/ONLINE/mercier.htm
  80. https://www.sciencedirect.com/topics/social-sciences/annales-school
  81. https://www.faculty.umb.edu/gary_zabel/Courses/Phil%2520281b/Philosophy%2520of%2520Magic/Arcana/Witchcraft%2520and%2520Grimoires/annales.htm
  82. https://www.ebsco.com/research-starters/political-science/eurasianism
  83. https://newlinesmag.com/essays/a-russian-intellectual-fortified-the-notion-of-a-eurasian-civilization/
  84. https://eurasianist-archive.com/2019/08/09/petr-savitsky-eurasianism-1925/
  85. https://agdugintranslate.gitbook.io/foundations-of-geopolitics/part-1-founding-founders-of-geopolitics/chapter-9-peter-nikolaevich-savitsky-eurasia-middle-earth
  86. https://www.researchgate.net/publication/355749292_Eurasianism_Today_and_What_Lev_Gumilev_Was_Right_About
  87. https://discovery.ucl.ac.uk/1446515/1/U602440.pdf
  88. https://icds.ee/en/the-base-text-for-modern-eurasianism/
  89. https://tec.fsi.stanford.edu/docs/aleksandr-dugins-foundations-geopolitics
  90. https://strategiecs.com/it/analisi/alexander-dugin-e-il-sistema-eurasiatico-filosofia-e-strategia
  91. https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/00131857.2022.2054330
  92. https://glenndiesen.substack.com/p/mackinders-maritime-hegemony-and
  93. https://engelsbergideas.com/essays/the-eurasian-century-part-i-what-mackinder-knew/
  94. https://www.defensa.gob.es/documents/2073105/2320887/neo_eurasianismo_en_el_kremlin_2025_dieeeo16_eng.pdf/aef00ab0-a3db-04be-7212-8b8858d68b33?t=1741003272412
  95. https://mwi.westpoint.edu/eurasianism-history-narrative-space-russian-information-operations-effective/
  96. https://www.fpri.org/article/2019/10/mackinders-nightmare-part-one/
  97. https://strategicspace.nbr.org/the-return-of-geopolitics/
  98. https://www.geogsci.com/EN/10.1007/s11442-016-1357-1
  99. https://www.cfr.org/backgrounder/chinas-massive-belt-and-road-initiative
  100. https://www.swp-berlin.org/publications/products/projekt_papiere/Zhang_BCAS_2018_BRI_China_7.pdf
  101. https://www.brookings.edu/articles/chinas-belt-and-road-the-new-geopolitics-of-global-infrastructure-development/
  102. https://www.asianstudies.org/publications/eaa/archives/china-in-central-asia-harmonizing-mackinders-heartland/
  103. https://digitalcommons.ndu.edu/china-strategic-perspectives/7/
  104. https://www.rusi.org/explore-our-research/publications/rusi-newsbrief/mackinder-mahan-geopolitical-view-chinas-belt-and-road-initiative
  105. https://www.iiss.org/publications/strategic-dossiers/chinas-belt-and-road-initiative/
  106. https://www.chathamhouse.org/topics/chinas-belt-and-road-initiative-bri
  107. https://ras-nsa.ca/mackinder-models-and-the-new-silk-road-a-deceiving-tool/
  108. https://www.sciencedirect.com/topics/earth-and-planetary-sciences/environmental-determinism
  109. https://journals.4science.ge/index.php/GGJ/article/download/1667/1620/1983
  110. https://www.geopoliticalmonitor.com/geo-geopolitics-still-matters/
  111. https://www.jstor.org/stable/2562637
  112. https://dc.etsu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=3191&context=etd
  113. https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/14650040490442953
  114. https://oxfordre.com/internationalstudies/display/10.1093/acrefore/9780190846626.001.0001/acrefore-9780190846626-e-379
  115. https://www.eurasiareview.com/09042023-heartland-geopolitical-theory-an-idea-that-dictates-contemporary-geopolitics-analysis/
  116. https://academic.oup.com/isq/article/57/1/138/1797198?login=true
  117. https://academicjournals.org/journal/JGRP/article-full-text/3C573AF47435
  118. https://www.europenowjournal.org/2017/09/05/the-demon-of-geopolitics-how-karl-haushofer-educated-hitler-and-hess-by-holger-h-herwig/
  119. https://www.nytimes.com/1940/08/25/archives/lebensraum-theory-traced-karl-haushofer-and-munich-school-back-of.html
  120. https://journal.iag.ir/article_110048_en.html
  121. https://www.jstor.org/stable/24456212
  122. https://academic.oup.com/book/28414/chapter/228854695
  123. https://oxfordre.com/politics/display/10.1093/acrefore/9780190228637.001.0001/acrefore-9780190228637-e-279
  124. https://www.researchgate.net/publication/285830953_Realismo_e_geopolitica
  125. https://sobrief.com/books/the-revenge-of-geography
  126. https://engelsbergideas.com/essays/rethinking-geopolitics/
  127. https://www.newsweek.com/end-unipolar-moment-opinion-1687036
  128. https://direct.mit.edu/isec/article/40/3/7/12119/The-Rise-and-Fall-of-the-Great-Powers-in-the
  129. https://polsci.institute/international-relations-world-history/unipolar-moment-america-post-cold-war-dominance/
  130. https://www.everycrsreport.com/reports/RL33534.html
  131. https://trendsresearch.org/insight/china-rising-and-the-remaking-of-the-world-order/
  132. https://foreignpolicy.com/2025/05/26/how-america-blew-its-unipolar-moment/
  133. https://www.belfercenter.org/publication/unipolar-illusion-revisited-coming-end-united-states-unipolar-moment
  134. https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/00131857.2022.2151896
  135. https://direct.mit.edu/isec/article/49/2/7/125214/Back-to-Bipolarity-How-China-s-Rise-Transformed
  136. https://cscr.pk/explore/themes/politics-governance/emerging-multipolarity-critical-analysis-of-a-shifting-global-order/
  137. https://www.cfr.org/timeline/us-china-relations
  138. https://www.congress.gov/crs-product/R48642
  139. https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-06-12/us-says-huawei-s-2025-output-is-no-more-than-200-000-ai-chips
  140. https://www.cfr.org/article/china-taiwan-strait-may-2025
  141. https://www.cfr.org/backgrounder/china-taiwan-relations-tension-us-policy-trump
  142. https://www.congress.gov/crs-product/IF12481
  143. https://www.iea.org/countries/russia
  144. https://www.ifri.org/en/regions/russia-eurasia
  145. https://www.eia.gov/international/content/analysis/countries_long/russia/
  146. https://www.iea.org/data-and-statistics/charts/average-russian-oil-exports-by-country-and-region-2021-2024
  147. https://www.reuters.com/sustainability/boards-policy-regulation/russia-cuts-2025-energy-export-income-estimate-by-15-document-shows-2025-04-22/
  148. https://ukerc.ac.uk/publications/the-global-implications-of-a-russian-gas-pivot-to-asia/
  149. https://nestcentre.org/challenges-to-russias-influence-in-the-south-caucasus/
  150. https://www.iris-france.org/it/quale-geopolitica-per-lo-spazio-post-sovietico-nel-2025/
  151. https://www.reuters.com/markets/commodities/russias-oil-exports-fell-2024-revenue-rose-38-billion-iea-says-2025-01-15/
  152. https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=66044
  153. https://newlinesinstitute.org/geo-economics/russia-is-capitalizing-on-rising-lng-demand-and-shifting-geopolitics/
  154. https://www.deloitte.com/us/en/insights/industry/technology/technology-media-telecom-outlooks/semiconductor-industry-outlook.html
  155. https://omdia.tech.informa.com/blogs/2025/sep/how-trade-tensions-are-reshaping-the-global-semiconductor-landscape
  156. https://markets.financialcontent.com/lightport.lightport5/article/tokenring-2025-10-15-the-silicon-curtain-descends-geopolitics-reshapes-the-global-semiconductor-landscape-and-the-future-of-ai
  157. https://www.belfercenter.org/critical-emerging-tech-index
  158. https://www.bain.com/insights/sovereign-tech-fragmented-world-technology-report-2025/
  159. https://www.un.org/en/un75/shifting-demographics
  160. https://www.un.org/development/desa/pd/sites/www.un.org.development.desa.pd/files/undesa_pd_2024_wpp_2024_advance_unedited_0.pdf
  161. https://www.nytimes.com/interactive/2023/07/16/world/world-demographics.html
  162. https://www.dni.gov/index.php/gt2040-home/gt2040-structural-forces/demographics-and-human-development
  163. https://www.globalaginginstitute.org/assets/client-assets/common/downloads/presentations/24-0611-Mistra-Geopolitics-Presentation.pdf
  164. https://www.mckinsey.com/mgi/our-research/dependency-and-depopulation-confronting-the-consequences-of-a-new-demographic-reality
  165. https://www.irena.org/Digital-Report/Geopolitica-della-transizione-energetica-Materiali-critici
  166. https://www3.weforum.org/docs/WEF_Energy_Transition_and_Geopolitics_2024.pdf
  167. https://globalaffairs.org/research/report/critical-minerals-rare-earth-elements-and-challenges-ahead-united-states
  168. https://www.sipri.org/sites/default/files/2024-10/critical_minerals.pdf
  169. https://cepr.org/voxeu/columns/new-curse-critical-minerals
  170. https://www.euppublishing.com/doi/full/10.3366/gels.2024.0122
  171. https://atlasinstitute.org/rare-earth-rivalries-the-geopolitical-rise-of-critical-minerals/
  172. https://www.crassh.cam.ac.uk/research/projects-centres/centre-for-geopolitics/
  173. https://geopolitics.fsv.cuni.cz/GEO-8.html
  174. https://www.essec.edu/en/pages/essec-geopolitics-and-business-institute/
  175. https://escp.eu/faculty-research/escp-institutes/escp-geopolitics-institute
  176. https://www.tandfonline.com/journals/fgeo20
  177. https://www.sciencedirect.com/journal/political-geography
  178. https://www.jstor.org/journal/geophistinterela
  179. https://scispace.com/journals/geopolitics-1l99g82o/2024
  180. https://gh.copernicus.org/articles/78/183/2023/
  181. https://www.dni.gov/files/ODNI/documents/assessments/ATA-2025-Unclassified-Report.pdf
  182. https://www.insightforward.co.uk/blog/geopolitical-intelligence-analysis/
  183. https://cssd-ngo.org/la-storia-del-pensiero-geopolitico/

0 commenti

Invia un commento

Il tuo indirizzo email non sarà pubblicato. I campi obbligatori sono contrassegnati *

Share This